“Bạn nghỉ việc để tự kinh doanh, thu nhập vẫn không cao, vẫn phải nuôi cha mẹ già… nhưng lại không được giảm trừ gia cảnh. Liệu có công bằng?”

Khi người kinh doanh nhỏ lẻ bị “bỏ quên” trong chính sách thuế cá nhân

Trường hợp của bà Phan Thị Thanh Đào (TP.HCM) – người nghỉ việc để tự kinh doanh, thu nhập chỉ khoảng 13–15 triệu đồng/tháng, nhưng không được hưởng giảm trừ gia cảnh – đã khiến nhiều người cùng cảnh ngộ đặt ra câu hỏi:

“Tại sao người đi làm công được giảm trừ gia cảnh, còn người kinh doanh tự do lại không?”

Theo phản hồi chính thức từ Chi cục Thuế cơ sở 17 (TP.HCM), quy định hiện hành không áp dụng giảm trừ gia cảnh cho hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh. Điều này xuất phát từ bản chất khác nhau trong phương pháp tính thuế giữa người làm công ăn lương và người tự kinh doanh.

Căn cứ pháp lý: Vì sao cá nhân kinh doanh không được giảm trừ gia cảnh?

Theo Thông tư 40/2021/TT-BTC của Bộ Tài chính:

“Hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh có doanh thu từ hoạt động sản xuất, kinh doanh trong năm dương lịch từ 100 triệu đồng trở xuống thì không phải nộp thuế GTGT và thuế TNCN.”

Đối với những cá nhân có doanh thu trên 100 triệu đồng/năm, thuế được tính theo tỷ lệ phần trăm trên doanh thu, chứ không dựa trên thu nhập ròng như người làm công.

Cụ thể, căn cứ tính thuế là:

Doanh thu tính thuế (tổng tiền bán hàng, cung ứng dịch vụ, hoa hồng, gia công, v.v…)

Tỷ lệ thuế khoán trên doanh thu (tùy ngành nghề: thương mại, dịch vụ, sản xuất, vận tải…)

Vì vậy, không có quy định giảm trừ gia cảnh, do cơ quan thuế không xác định được chi phí, lợi nhuận ròng, hoặc thu nhập chịu thuế thực tế của từng cá nhân kinh doanh nhỏ lẻ.

Bất cập: Khi “người làm thuê được giảm, người tự làm lại chịu”

Hàng triệu người Việt đang chuyển dịch sang tự kinh doanh, làm nghề tự do, buôn bán nhỏ, nhất là sau đại dịch.

Họ cũng phải lo cơm áo, nuôi con, phụng dưỡng cha mẹ – nhưng khi đóng thuế, họ không được giảm trừ gia cảnh, không được trừ chi phí sinh hoạt tối thiểu, mà chỉ dựa vào doanh thu.

“Nếu tôi kiếm được 15 triệu/tháng, phải trừ tiền thuê nhà, hàng hóa, điện nước, chăm sóc cha mẹ… thì thu nhập ròng đâu còn bao nhiêu?” – một tiểu thương tại quận 5 chia sẻ.

Đây chính là khoảng trống chính sách khiến nhiều người kinh doanh nhỏ cảm thấy “thiệt thòi” so với người đi làm hưởng lương, dù cùng mức thu nhập.

Có thể thay đổi trong tương lai?

Theo định hướng mới của Luật Thuế thu nhập cá nhân (sửa đổi) đang được nghiên cứu, Bộ Tài chính dự kiến sẽ xem xét bổ sung cơ chế giảm trừ hoặc miễn thuế hợp lý cho cá nhân kinh doanh nhỏ có thu nhập thấp, tiệm cận với chính sách giảm trừ gia cảnh của người làm công.

Đồng thời, dự thảo Luật Quản lý thuế sửa đổi cũng hướng đến chuyển đổi từ thuế khoán sang thuế kê khai – giúp cơ quan thuế xác định chính xác hơn thu nhập ròng, qua đó mở đường cho các chính sách giảm trừ minh bạch, công bằng hơn.

Nếu được thông qua, đây sẽ là bước tiến lớn trong việc bình đẳng hóa nghĩa vụ thuế giữa người làm công và người tự kinh doanh.

Hoàng Lê: Đồng hành cùng cá nhân kinh doanh trong minh bạch thuế

Hiểu đúng – tính đúng – nộp đúng thuế là cách tốt nhất để bạn bảo vệ quyền lợi hợp pháp của mình.

Hoàng Lê hỗ trợ cá nhân kinh doanh và hộ kinh doanh trong:

Tư vấn quy định thuế GTGT – TNCN mới nhất theo Thông tư 40/2021.
Hướng dẫn lập sổ sách, chứng từ, kê khai doanh thu minh bạch.
Tối ưu thuế hợp pháp – tránh sai phạm, tránh phạt hành chính.
Triển khai phần mềm kế toán MISA AMIS giúp quản lý doanh thu – chi phí tự động.

Xem chi tiết: https://hoangle.vn/dich-vu/

Giảm trừ gia cảnh – câu chuyện không chỉ của con số, mà là của công bằng xã hội

Chính sách thuế không chỉ là phép tính, mà là thước đo sự chia sẻ giữa Nhà nước và người dân.

Một người tự kinh doanh, nuôi cha mẹ già, lo toan từng đồng vốn, vẫn là người lao động đáng được bảo vệ.

Trong bối cảnh nền kinh tế chuyển mình sang tự do nghề nghiệp, Chính phủ cần định hình lại chính sách thuế cá nhân, bảo đảm nguyên tắc:

“Thu nhập thực mới là cơ sở đánh thuế công bằng.”

Đến khi đó, những người như bà Đào sẽ không còn cảm giác bị “bỏ quên” trong hệ thống thuế.

Hoàng Lê – Người bạn đồng hành tin cậy của hộ và cá nhân kinh doanh Việt

Tại Hoàng Lê, chúng tôi không chỉ làm kế toán – mà còn giúp bạn hiểu luật, hiểu quyền lợi, và hiểu cách vận hành tài chính hiệu quả nhất.

Dịch vụ nổi bật:

• Tư vấn thuế GTGT – TNCN cho hộ và cá nhân kinh doanh.

• Hướng dẫn kê khai – nộp thuế – lập sổ chi tiết theo quy định.

• Hỗ trợ chuyển đổi từ thuế khoán sang kê khai minh bạch.

• Tối ưu thuế hợp pháp – đảm bảo an toàn và tiết kiệm chi phí.

Hoàng Lê – Kiến tạo giá trị, đồng hành phát triển

Tham khảo: VTV

Bài viết Cá Nhân Kinh Doanh Có Được Giảm Trừ Gia Cảnh? – Câu Hỏi Nhiều Người Chưa Biết Câu Trả Lời đã xuất hiện đầu tiên vào ngày Công ty Hoàng Lê.

Trong bối cảnh Luật Thuế Thu nhập Cá nhân (TNCN) đang được sửa đổi, một đề xuất mới từ Bộ Công an đã thu hút sự quan tâm lớn từ dư luận: miễn thuế thu nhập cá nhân đối với tiền lương, tiền công được chi trả từ ngân sách nhà nước.

Đề xuất này không chỉ liên quan đến hàng triệu cán bộ, công chức, viên chức mà còn đặt ra nhiều câu hỏi về tính công bằng, hiệu quả thu ngân sách và động lực làm việc.

Bài viết này của Hoàng Lê sẽ phân tích chi tiết nội dung đề xuất, quan điểm của Bộ Tài chính, cũng như tác động thực tế đối với cá nhân và doanh nghiệp.

Thực trạng thuế TNCN tại Việt Nam

Hiện nay, cá nhân có thu nhập từ tiền lương, tiền công (không phân biệt làm việc trong khu vực công hay tư) đều phải nộp thuế theo biểu thuế lũy tiến từng phần, sau khi trừ đi các khoản giảm trừ (như giảm trừ gia cảnh, bảo hiểm bắt buộc…).

Một số điểm nổi bật:

• Thuế TNCN là nguồn thu lớn thứ 3 trong hệ thống thuế, chỉ sau VAT và thuế thu nhập doanh nghiệp.

• Năm 2024, thuế TNCN đóng góp 189.000 tỷ đồng, chiếm hơn 9,3% tổng thu ngân sách nhà nước, tăng mạnh so với 5,3% vào năm 2011.

• Đóng thuế được coi là nghĩa vụ bình đẳng của mọi cá nhân, bất kể làm việc trong khu vực nào.

Đề xuất của Bộ Công an

Theo Bộ Công an, cần xem xét miễn thuế TNCN cho các khoản tiền lương, tiền công được chi trả từ ngân sách.

Lý do:

• Tiền lương chi từ ngân sách vốn đã được hình thành từ nguồn thu thuế.

• Khi nhà nước trả lương cho cán bộ, công chức rồi lại thu thuế TNCN từ chính khoản đó, thực chất là một vòng quay hành chính phức tạp → tốn kém nhân sự, thủ tục.

• Đề xuất này nhằm giảm gánh nặng thủ tục, đơn giản hóa quy trình quản lý thuế.

Ngoài ra, Bộ Công an cũng đề xuất:

• Miễn thuế cho tiền làm thêm giờ, ca đêm, trợ cấp khó khăn, trợ cấp thôi việc – các khoản mang tính động viên, bù đắp rủi ro.

• Các khoản này nếu bị đánh thuế sẽ làm giảm hiệu quả khuyến khích và gây thiệt thòi cho người lao động.

Quan điểm của Bộ Tài chính

Bộ Tài chính không đồng tình với việc miễn thuế TNCN cho lương từ ngân sách.

Lý do:

• Luật thuế phải đảm bảo nguyên tắc công bằng: người có cùng mức thu nhập thì phải chịu thuế như nhau, không phân biệt công hay tư.

• Miễn thuế cho khu vực công có thể gây phản ứng xã hội, tạo ra sự bất bình đẳng trong chính sách thuế.

• Tuy nhiên, Bộ Tài chính để ngỏ khả năng miễn thuế cho một số khoản đặc thù như lương từ nhiệm vụ khoa học – công nghệ và đổi mới sáng tạo, nhằm khuyến khích nghiên cứu, sáng tạo.

Góc nhìn đa chiều: Công bằng vs. Hiệu quả

1. Ưu điểm của đề xuất Bộ Công an

   • Giảm bớt thủ tục hành chính.

   • Hỗ trợ động viên đội ngũ hưởng lương từ ngân sách.

   • Đảm bảo người lao động nhận đủ các khoản bù đắp khó khăn (tăng ca, trợ cấp).

2. Băn khoăn từ phía Bộ Tài chính và chuyên gia

   • Dễ tạo sự phân biệt đối xử giữa khu vực công – tư.

   • Ảnh hưởng đến nguồn thu ngân sách, nhất là khi TNCN chiếm tỷ trọng ngày càng lớn.

   • Nguy cơ “mở cửa” cho nhiều nhóm lợi ích xin ưu đãi thuế khác.

3. Giải pháp dung hòa

   • Có thể miễn thuế có chọn lọc cho các khoản đặc biệt (trợ cấp khó khăn, nghiên cứu khoa học, đổi mới sáng tạo).

   • Tiếp tục duy trì nguyên tắc công bằng đối với tiền lương, tiền công cơ bản.

Ý nghĩa với doanh nghiệp và người lao động

• Với cán bộ, công chức, viên chức: nếu được miễn thuế, thu nhập thực tế sẽ tăng lên → động lực làm việc cao hơn.

• Với doanh nghiệp tư nhân: cần theo dõi sát chính sách để có sự cân đối về lương – thuế – phúc lợi cho nhân sự.

• Với hệ thống tài chính quốc gia: bất kỳ thay đổi nào trong Luật Thuế TNCN đều có ảnh hưởng lớn đến cân đối ngân sách.

Doanh nghiệp nên làm gì trong bối cảnh luật thuế thay đổi?

1. Cập nhật chính sách kịp thời: các đề xuất vẫn đang được thảo luận, nhưng doanh nghiệp cần chuẩn bị trước để tránh bị động.

2. Quản trị thuế minh bạch: đảm bảo mọi khoản lương, thưởng, trợ cấp được hạch toán rõ ràng, tránh rủi ro pháp lý.

3. Ứng dụng công nghệ ERP: giúp doanh nghiệp kiểm soát tài chính – kế toán – nhân sự – thuế tập trung, tự động hóa báo cáo và tối ưu chi phí.

Hoàng Lê – Đồng hành cùng doanh nghiệp trong quản trị thuế

Tại Hoàng Lê, chúng tôi cung cấp dịch vụ Tư vấn & Triển khai ERP với MISA AMIS – giải pháp quản trị toàn diện, giúp doanh nghiệp:

Quản lý tài chính – thuế chính xác, minh bạch.
Tự động hóa báo cáo thuế, tránh sai sót.
Kiểm soát chi phí, lương thưởng, phúc lợi rõ ràng.
Tận dụng tối đa các chính sách ưu đãi thuế.
Đồng hành dài hạn, hỗ trợ doanh nghiệp trong kỷ nguyên số.

Kết luận

Đề xuất của Bộ Công an về việc miễn thuế TNCN cho lương từ ngân sách mở ra cuộc tranh luận lớn về công bằng – minh bạch – hiệu quả trong quản lý thuế.

Dù được chấp thuận hay không, điều chắc chắn là chính sách thuế Việt Nam đang bước vào giai đoạn thay đổi mạnh mẽ, đòi hỏi cá nhân và doanh nghiệp phải chủ động thích ứng.

Đừng để luật mới trở thành gánh nặng – hãy biến nó thành lợi thế cho chiến lược phát triển bền vững của bạn.
Hoàng Lê sẵn sàng đồng hành cùng doanh nghiệp trong mọi thay đổi về thuế.

(Nguồn: VnExpress)

Bài viết Bộ Công An Đề Xuất Miễn Thuế Thu Nhập Cá Nhân Với Tiền Lương Từ Ngân Sách – Góc Nhìn & Tác Động Đến Doanh Nghiệp đã xuất hiện đầu tiên vào ngày Công ty Hoàng Lê.