Ngay lúc này, hàng triệu hộ kinh doanh đang đứng trước cú chuyển mình lớn nhất trong nhiều năm: từ ngày 01 01 2026, thuế khoán chính thức bị xóa bỏ, hộ kinh doanh chuyển sang kê khai theo doanh thu thực tế, đồng nghĩa với việc doanh thu, chi phí, hàng tồn, hóa đơn đều phải “đi vào sổ” rõ ràng.
Nghe có vẻ chỉ là đổi cách nộp thuế. Nhưng sự thật là:
Không sổ sách, không hóa đơn, không chứng từ hợp lệ → rủi ro bị ấn định thuế, truy thu và phạt tăng mạnh.
Và nhiều hộ sẽ “choáng” nếu đợi đến sát 2026 mới bắt đầu.
Bài viết này giúp bạn nắm rõ bức tranh mới, các đề xuất đang được thảo luận, và cách chuẩn bị nhanh gọn, đúng luật, ít tốn kém nhất.
1️⃣ Vì sao Nhà nước quyết tâm bỏ thuế khoán?
Thuế khoán từng phù hợp khi hộ kinh doanh nhỏ lẻ, giao dịch chủ yếu tiền mặt. Nhưng hiện nay:
- Hộ kinh doanh lớn dần, doanh thu thật và khoán chênh lệch
- Mua bán online, đa kênh khiến doanh thu biến động liên tục
- Kinh tế số đòi hỏi dữ liệu minh bạch, công bằng giữa hộ kinh doanh và doanh nghiệp
Vì vậy, chính sách mới hướng đến:
- Thu đúng theo thực tế phát sinh
- Giảm tình trạng “lỗ vẫn phải nộp thuế”
- Tạo môi trường cạnh tranh lành mạnh
- Khuyến khích hộ phát triển bài bản, tiến lên doanh nghiệp khi đủ điều kiện
Nghị quyết 198 2025 QH15 đã xác định rõ mốc 01/01/2026 là thời điểm xóa bỏ thuế khoán và chuyển toàn bộ sang cơ chế kê khai.
2️⃣ Khi chuyển sang kê khai, hộ kinh doanh sẽ chịu tác động gì?
Nói thẳng và thật: thói quen cũ sẽ không còn an toàn.
Từ 2026:
- Doanh thu phải có cơ sở đối chiếu
- Chi phí muốn được tính hợp lệ phải có hóa đơn, chứng từ
- Hàng tồn kho phải chứng minh nguồn gốc
- Dòng tiền sẽ ngày càng được khuyến khích đi qua ngân hàng, thanh toán số
Đặc biệt, theo Luật Thuế GTGT mới, từ 01/01/2026 hộ có doanh thu trên 200 triệu đồng một năm mới thuộc diện phải nộp thuế GTGT.
Đây là mốc quan trọng để hộ tự xác định mình đang ở đâu và cần chuẩn bị mức độ nào.
3️⃣ Đề xuất mới nhất: Nâng ngưỡng chịu thuế lên 500 triệu đồng và tính thuế theo lãi
Một điểm rất được quan tâm trong dự thảo Luật Thuế thu nhập cá nhân sửa đổi là:
- Đề xuất nâng doanh thu không phải nộp thuế của hộ kinh doanh từ 200 triệu lên 500 triệu đồng một năm.
- Ước tính khoảng 90 phần trăm hộ kinh doanh sẽ không phải nộp thuế nếu ngưỡng này được thông qua.
- Với hộ có doanh thu trên 500 triệu đến 3 tỷ đồng một năm, Nhà nước hướng tới tính thuế dựa trên lợi nhuận thực tế (doanh thu trừ chi phí), dự kiến áp thuế suất 15 phần trăm trên phần lãi, tương đương mức ưu đãi của doanh nghiệp siêu nhỏ.
Ý nghĩa của thay đổi này rất lớn:
- Hộ lời ít nộp ít, thậm chí lỗ thì không nộp
- Người làm ăn minh bạch bớt thiệt thòi
- Hộ có động lực ghi sổ đúng để bảo vệ chi phí hợp lệ của mình
Nói cách khác, muốn nộp thuế “nhẹ nhàng và đúng bản chất”, hộ phải có dữ liệu thật.
4️⃣ Nỗi đau lớn nhất khi bỏ thuế khoán: Hàng tồn không hóa đơn
Đây là “điểm nghẽn” mà rất nhiều tiểu thương đang lo. Thực tế, nhiều hộ:
- Nhập hàng qua trung gian
- Mua lẻ, mua theo kiện
- Thanh toán tiền mặt
- Không lưu hóa đơn đầu vào
Khi kê khai, hàng tồn kho không chứng từ có thể gây ra ba rủi ro:
-
Bị nghi ngờ hàng không rõ nguồn gốc
-
Không được tính chi phí khi xác định lợi nhuận
-
Ảnh hưởng dòng vốn, vì bán ra là doanh thu chịu thuế nhưng vốn đầu vào lại không được công nhận
Điều cần nhớ là: cơ quan thuế đã xác định đây là giai đoạn chuyển đổi và sẽ có hướng dẫn để hộ kê khai hợp lý, miễn hàng hóa không phải hàng giả, hàng lậu. Nhưng hộ vẫn phải tự rà soát và khai trung thực.
👉 Nếu bạn đang “kẹt” hàng tồn kho, chưa biết xử lý ra sao, hãy nhắn Hoàng Lê để được tư vấn 1:1 lộ trình hợp thức hóa hàng tồn và ghi nhận chi phí đúng quy định.
5️⃣ Hộ kinh doanh cần chuẩn bị gì ngay từ bây giờ?
Đừng đợi đến 2026 rồi mới học cách ghi sổ. Bạn chỉ cần làm sớm 5 việc này, là đã đi trước đa số thị trường.
✅ 5.1 Rà soát doanh thu thật
• Tổng hợp doanh thu từ bán tại cửa hàng, online, sàn, mạng xã hội
• Đối chiếu dòng tiền vào tài khoản ngân hàng
• Ước tính doanh thu cả năm để biết mình vượt ngưỡng nào
✅ 5.2 Tập thói quen ghi nhận doanh thu mỗi ngày
Không cần phức tạp. Chỉ cần:
- Bán bao nhiêu ghi bấy nhiêu
- Lưu lại hóa đơn bán ra hoặc dữ liệu từ máy tính tiền
- Cuối ngày đối chiếu doanh thu và tồn kho
Việc này giúp bạn:
- Tránh sai lệch khi cơ quan thuế đối chiếu dữ liệu
- Tự tin kê khai thay vì lo lắng
✅ 5.3 Lấy và lưu chứng từ đầu vào
Từ nay, hãy “khó tính” hơn khi nhập hàng:
- Mua hàng của công ty, đại lý phải có hóa đơn
- Mua của cá nhân nên có giấy mua bán, phiếu thu
- Cất chứng từ theo tháng, chụp ảnh lưu cloud
✅ 5.4 Tách bạch dòng tiền kinh doanh
Dù chưa bắt buộc với hộ nhỏ, đây là thói quen sống còn:
- 1 tài khoản riêng cho bán hàng
- Hạn chế dùng tiền mặt để “trôi dữ liệu”
- Dễ chứng minh doanh thu, chi phí
✅ 5.5 Làm quen với hóa đơn điện tử và phần mềm
Xu hướng là:
- Hộ có doanh thu lớn hoặc ngành nghề rủi ro cao sẽ phải dùng hóa đơn điện tử
- Dữ liệu hóa đơn là căn cứ chính để tính thuế
Làm sớm sẽ đỡ sốc, đỡ tốn chi phí đào tạo lại sau này.
6️⃣ Chuyển đổi này mang lại lợi ích gì cho hộ kinh doanh?
Nếu nhìn xa hơn “nỗi sợ thủ tục”, bạn sẽ thấy đây là cơ hội:
- Thuế công bằng hơn vì dựa trên doanh thu và lợi nhuận thật
- Quản trị dễ hơn vì bạn biết rõ mình đang lời hay lỗ
- Dễ vay vốn hơn vì có hồ sơ tài chính minh bạch
- Dễ mở rộng quy mô và chuyển lên doanh nghiệp khi đủ lực
- Bền vững hơn trong môi trường kinh tế số
Kê khai thuế không phải để làm khó. Nó là cách giúp hộ kinh doanh bước vào cuộc chơi lớn một cách sạch sẽ và an toàn.
7️⃣ Hoàng Lê đồng hành cùng hộ kinh doanh thế nào?
Hoàng Lê – Kiến tạo giá trị, đồng hành phát triển.
Chúng tôi hiểu bạn không cần lý thuyết dài dòng, bạn cần cách làm đúng luật, dễ làm, ít rủi ro.
Các dịch vụ Hoàng Lê đang hỗ trợ hộ kinh doanh và doanh nghiệp nhỏ:
- Dịch vụ kế toán thuế trọn gói
- Dịch vụ báo cáo thuế định kỳ
- Tư vấn và triển khai hóa đơn điện tử, máy tính tiền
- Thiết lập sổ sách doanh thu chi phí tối giản theo quy định mới
- Tư vấn chuyển đổi hộ kinh doanh lên doanh nghiệp
- Tư vấn tài chính, thuế, kế toán chuyên sâu theo ngành
Bạn chỉ cần tập trung bán hàng. Phần sổ sách, thuế, hóa đơn cứ để đội ngũ Hoàng Lê đi cùng.
8️⃣ Kết luận: 2026 là mốc bắt buộc, nhưng chuẩn bị phải bắt đầu từ hôm nay
Chính sách mới đang đến rất gần. Khi thuế khoán bị xóa bỏ, hộ kinh doanh sẽ đứng trước hai lựa chọn:
- Chuẩn bị sớm để đi nhẹ, lợi thế rõ ràng
- Hoặc chờ đến sát mốc và đối mặt rủi ro, gián đoạn kinh doanh
Nếu bạn muốn:
- Biết mình thuộc nhóm doanh thu nào
- Ghi sổ sao cho đơn giản mà đúng
- Hợp thức hóa hàng tồn kho hợp lệ
- Tối ưu số thuế phải nộp theo lợi nhuận thật
Hãy liên hệ Hoàng Lê ngay để được tư vấn: Hotline / Zalo: 0909 041 345
Hành trình minh bạch hóa không bắt đầu ở 2026. Nó bắt đầu từ quyết định của bạn… ngay bây giờ.
Theo: Thời báo Tài chính Việt Nam
