Trong thực tế, nhiều doanh nghiệp thu mua nông sản trực tiếp từ nông dân nhưng không có hóa đơn đầu vào. Đây là tình huống phổ biến, đặc biệt với các ngành xuất khẩu nông sản như cà phê, sầu riêng, hồ tiêu… Tuy nhiên, nếu không nắm rõ quy định, khoản chi này có thể không được tính vào chi phí hợp lệ khi xác định thu nhập chịu thuế thu nhập doanh nghiệp.
👉 Điều này đồng nghĩa: doanh nghiệp có thể mất quyền lợi khấu trừ, tăng gánh nặng thuế và đối mặt rủi ro pháp lý.
1️⃣ Quy định mới về chi phí được trừ
Theo Điều 9 Nghị định 320/2025/NĐ-CP, doanh nghiệp được tính vào chi phí được trừ các khoản chi thực tế phát sinh liên quan đến hoạt động sản xuất, kinh doanh nếu đáp ứng đầy đủ điều kiện theo quy định.
- Trường hợp mua nông, lâm, thủy sản từ người sản xuất trực tiếp bán ra, doanh nghiệp phải lập bảng kê thu mua theo mẫu 01/TNDN.
- Bảng kê phải ghi rõ thông tin người bán, thời gian, số lượng, giá trị giao dịch và do người đại diện pháp luật hoặc người được ủy quyền ký, chịu trách nhiệm.
2️⃣ Điều kiện thanh toán không dùng tiền mặt
- Với giao dịch từ 5 triệu đồng trở lên, doanh nghiệp bắt buộc phải có chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt.
- Nếu nhiều giao dịch nhỏ trong cùng một ngày với cùng một người bán có tổng giá trị ≥ 5 triệu đồng, vẫn phải có chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt.
- Ngược lại, nếu thanh toán bằng tiền mặt, khoản chi sẽ không được chấp nhận khi xác định thu nhập chịu thuế.
📌 Đây là điểm mấu chốt: doanh nghiệp phải chuyển đổi thói quen thanh toán tiền mặt sang phương thức điện tử để đảm bảo chi phí hợp lệ.
3️⃣ Hồ sơ chứng minh hao hụt nông sản
Trong quá trình vận chuyển, sơ chế, cắt bỏ cuống… thường phát sinh hao hụt. Để khoản hao hụt này được tính vào chi phí hợp lệ, doanh nghiệp cần:
- Lập biên bản kiểm kê giá trị hàng hóa hao hụt, có xác nhận của đại diện hợp pháp.
- Kèm theo phiếu nhập – xuất kho trong quá trình chế biến.
- Lưu hồ sơ tại doanh nghiệp để xuất trình khi cơ quan thuế kiểm tra.
4️⃣ Nỗi đau doanh nghiệp thường gặp
- Thiếu chứng từ hợp lệ → chi phí không được khấu trừ, tăng thuế phải nộp.
- Thanh toán tiền mặt → mất quyền lợi khấu trừ, rủi ro bị xử phạt.
- Hồ sơ thiếu minh bạch → khó chứng minh hao hụt, dễ bị loại chi phí.
👉 Đây là lời nhắc nhở: doanh nghiệp cần chuẩn hóa hệ thống quản trị – kế toán – thuế để vừa tuân thủ pháp luật, vừa tối ưu chi phí.
💼 Giải pháp từ Hoàng Lê
✨ “Hoàng Lê – Kiến tạo giá trị, đồng hành phát triển.”
Hoàng Lê đồng hành cùng doanh nghiệp trong kỷ nguyên số để:
- Tư vấn quản trị vận hành: ERP, báo cáo minh bạch, kiểm soát nội bộ.
- Kế toán – Thuế: chuẩn VAS/IFRS, hỗ trợ kê khai, quyết toán, tận dụng ưu đãi thuế.
- Backoffice thuê ngoài: kế toán – thuế, nhân sự – hành chính, BHXH.
- Hải quan & nhân sự thuê ngoài: nhanh – đúng luật – tiết kiệm chi phí.
👉 Đừng để doanh nghiệp của bạn mất quyền lợi thuế chỉ vì thiếu chứng từ hợp lệ.
Liên hệ ngay với Hoàng Lê để xây dựng hệ thống quản trị – tài chính minh bạch, an toàn và hiệu quả!❤️ Kết nối cảm xúc
Hãy tưởng tượng: doanh nghiệp bạn thu mua hàng nghìn tấn nông sản, nhưng vì thanh toán tiền mặt hoặc hồ sơ thiếu minh bạch, toàn bộ chi phí không được khấu trừ. Rủi ro thuế và chi phí phát sinh sẽ đè nặng, ảnh hưởng trực tiếp đến lợi nhuận và uy tín.
💡 Với Hoàng Lê, bạn sẽ an tâm: mọi quy trình được chuẩn hóa, dữ liệu minh bạch, hệ thống quản trị hiện đại – để tập trung vào điều quan trọng nhất: phát triển bền vững và tạo giá trị cho cộng đồng.
Theo: VnEconomy
