Từ tháng 1 năm 2026, kế toán và chủ doanh nghiệp sẽ bước vào một “đợt sóng” chính sách mới.
Từ đầu năm 2026, kế toán và chủ doanh nghiệp sẽ bước vào một đợt cập nhật lớn về thuế, hóa đơn và chế độ kế toán. Đây không chỉ là chuyện “biết để làm”, mà còn là chuyện phải làm đúng để tránh rủi ro.
Nếu cập nhật chậm, hệ quả có thể là bị phạt tiền, hồ sơ bị treo, hoàn thuế chậm, thậm chí ảnh hưởng dòng tiền và uy tín. Ngược lại, chuẩn bị sớm giúp bạn vận hành nhẹ hơn, an tâm hơn và luôn ở thế chủ động.
Dưới đây là các điểm mới quan trọng cần nắm ngay.
1️⃣ Siết chặt xử phạt thuế và hóa đơn từ ngày 16 tháng 1 năm 2026
Nghị định 310 năm 2025 sửa đổi quy định xử phạt vi phạm về thuế và hóa đơn, có hiệu lực từ 16 tháng 1 năm 2026. Điểm đáng chú ý là mức phạt được làm rõ theo từng hành vi và tăng tính răn đe.
Một số mốc phạt bạn cần “ghim” vào đầu
- Nộp thông tin, tài liệu cho cơ quan thuế trễ quá 5 ngày, có thể bị phạt từ 2 đến 6 triệu đồng.
- Cung cấp sai thông tin về tài sản, nghĩa vụ thuế, tài khoản, tiền lương… bị phạt từ 6 đến 10 triệu đồng.
- Không cung cấp thông tin theo yêu cầu bị phạt từ 10 đến 16 triệu đồng.
- Đặc biệt, hành vi cho, bán hóa đơn bị phạt rất nặng, từ 20 đến 50 triệu đồng.
Thông điệp ở đây rất rõ: cơ quan quản lý muốn thị trường minh bạch hơn, và các sai sót “do thói quen cũ” sẽ không còn được bỏ qua như trước.
2️⃣ Chế độ kế toán doanh nghiệp mới áp dụng từ 1 tháng 1 năm 2026
Thông tư 99 năm 2025 hướng dẫn chế độ kế toán doanh nghiệp chính thức có hiệu lực từ 1 tháng 1 năm 2026, áp dụng cho năm tài chính bắt đầu từ thời điểm này.
Điểm quan trọng không nằm ở “thay toàn bộ cách làm”, mà ở việc chuẩn hóa và tăng tính linh hoạt. Doanh nghiệp được
- Tham khảo hệ thống chứng từ theo phụ lục hướng dẫn.
- Thiết kế thêm hoặc chỉnh sửa biểu mẫu để phù hợp thực tế, miễn đảm bảo đúng quy định của Luật Kế toán và có quy chế hạch toán nội bộ rõ ràng.
- Tránh tình trạng dùng chứng từ “thiếu căn cứ”, khiến chi phí bị loại khi quyết toán.
Với doanh nghiệp vừa và nhỏ, đây là cơ hội để làm lại bộ chứng từ cho gọn hơn, đúng hơn, và kiểm soát nội bộ tốt hơn.
3️⃣ Kế toán các quỹ bảo hiểm xã hội, y tế, thất nghiệp cũng đổi từ 2026
Thông tư 107 năm 2025 hướng dẫn kế toán các quỹ bảo hiểm có hiệu lực từ 1 tháng 1 năm 2026.
Trọng tâm là chuẩn hóa việc lưu trữ tài liệu kế toán
- Hồ sơ phải đầy đủ, hợp lệ, sắp xếp khoa học, dễ tra cứu.
- Dữ liệu lưu trữ phải khớp với sổ kế toán.
- Nghiêm cấm thất lạc, tẩy xóa hoặc làm sai lệch dữ liệu trong thời gian lưu trữ.
Dù bạn không trực tiếp làm ở khối bảo hiểm, tinh thần quản trị này sẽ lan sang nhiều đơn vị, nghĩa là tiêu chuẩn hồ sơ tài chính sẽ ngày càng “khó tính”.
4️⃣ Báo cáo tài chính hợp nhất cho khối hành chính sự nghiệp
Thông tư 108 năm 2025 có hiệu lực từ 1 tháng 1 năm 2026, áp dụng cho việc lập báo cáo tài chính hợp nhất của đơn vị kế toán cấp trên từ năm tài chính 2025.
Mục tiêu là
- Tăng minh bạch nguồn lực tài chính toàn hệ thống.
- Hỗ trợ cơ quan quản lý ra quyết định phân bổ ngân sách chính xác hơn.
- Giảm tình trạng số liệu rời rạc, không liên thông giữa các đơn vị.
Đây là bước đi lớn của Nhà nước trong hiện đại hóa hệ thống báo cáo, và chắc chắn sẽ tác động đến cách thu thập dữ liệu của nhiều tổ chức liên quan.
5️⃣ Doanh nghiệp môi giới bảo hiểm có quy tắc kế toán riêng
Thông tư 101 năm 2025 hướng dẫn nguyên tắc kế toán cho doanh nghiệp môi giới bảo hiểm, hiệu lực từ 1 tháng 1 năm 2026.
Các nội dung được làm rõ gồm
- Cách ghi nhận quỹ dự trữ bắt buộc.
- Thời điểm ghi nhận doanh thu theo đặc thù ngành.
- Hoàn giảm hoa hồng là khoản giảm trừ doanh thu.
- Chi phí hoạt động môi giới được hạch toán vào giá vốn.
Nếu bạn đang làm kế toán cho công ty bảo hiểm hoặc liên quan, đây là nhóm quy định phải học lại từ gốc, vì sai là lệch ngay lợi nhuận và nghĩa vụ thuế.
📍 Nếu bạn đang cảm thấy “rối não” vì quá nhiều văn bản mới, đừng để đến sát 2026 rồi mới cuống lên sửa hệ thống. Hoàng Lê có thể đồng hành cùng bạn rà soát chứng từ, chuẩn hóa sổ sách và tư vấn lộ trình tuân thủ phù hợp từng mô hình kinh doanh. Nhắn Hoàng Lê để được hỗ trợ sớm nhé.
Muốn làm đúng ngay từ đầu, liên hệ Hoàng Lê để được hướng dẫn
6️⃣ Bãi bỏ thủ tục đăng ký sửa đổi chế độ kế toán
Theo Quyết định 4014 năm 2025, từ 1 tháng 1 năm 2026, thủ tục “đăng ký sửa đổi chế độ kế toán theo Thông tư 200” được bãi bỏ.
Điều này giúp doanh nghiệp bớt một lớp thủ tục hành chính. Nhưng đi kèm là trách nhiệm tự thiết kế và tự chịu trách nhiệm về hệ thống chứng từ, quy trình nội bộ. Nói nôm na, Nhà nước “cởi trói”, nhưng doanh nghiệp phải tự làm bài bản hơn.
7️⃣ Kiểm toán độc lập với tổ chức tín dụng hợp tác xã
Thông tư 42 năm 2025 của Ngân hàng Nhà nước hiệu lực từ 1 tháng 1 năm 2026, yêu cầu tổ chức tín dụng hợp tác xã phải kiểm toán độc lập báo cáo tài chính và một số dịch vụ bảo đảm liên quan hệ thống kiểm soát nội bộ, đặc biệt với đơn vị có tổng tài sản từ 50 tỷ đồng trở lên.
Mục tiêu vẫn là minh bạch và an toàn hệ thống tài chính.
Vậy doanh nghiệp và kế toán cần làm gì ngay lúc này
- Rà soát lại toàn bộ quy trình hóa đơn, tránh hành vi bị xem là cho, bán, mượn hóa đơn.
- Chuẩn hóa bộ chứng từ nội bộ, xây dựng quy chế hạch toán nếu có mẫu riêng.
- Tập thói quen lưu trữ hồ sơ khoa học, vì chuẩn lưu trữ đang được siết mạnh.
- Với ngành đặc thù như bảo hiểm, tín dụng hợp tác xã, cần lên kế hoạch đào tạo lại đội ngũ từ sớm.
- Quan trọng nhất, đừng chờ luật có hiệu lực mới “chạy”. Chuẩn bị trước luôn rẻ hơn khắc phục sau.
Hoàng Lê ở đây để đồng hành cùng bạn
Tagline của Hoàng Lê là đồng hành pháp lý và tài chính để bạn yên tâm phát triển. Tụi mình hỗ trợ doanh nghiệp và hộ kinh doanh từ A đến Z: tư vấn thuế, kế toán trọn gói, chuẩn hóa sổ sách chứng từ, triển khai hóa đơn điện tử, chữ ký số, và các thủ tục doanh nghiệp liên quan.
Bạn chỉ cần tập trung kinh doanh, phần tuân thủ để Hoàng Lê lo cùng.
📍 Năm 2026 đang tới rất gần. Nếu muốn một lộ trình cập nhật chính sách nhẹ nhàng, đúng luật và tối ưu chi phí, hãy liên hệ Hoàng Lê ngay hôm nay để được tư vấn chi tiết theo ngành nghề của bạn.
Liên hệ Hoàng Lê ngay hôm nay để được tư vấn cụ thể!
